Liệu Bạn Có Phải Là Người Mê Tín?

Mê tín không phải lúc nào cũng là tin vào ma quỷ hay bùa ngải. Mê tín, nói một cách đơn giản, là tin tưởng một điều gì đó mà không qua suy xét, không cần chứng minh, không cần phản biện.

Vậy thử hỏi: bạn có bao giờ mê tín không?

Trẻ con tin vào cha mẹ một cách tuyệt đối. Cha mẹ bảo sao, chúng nghe vậy. Bảo rằng ông già Noel sẽ đến nếu ngoan, là chúng tin. Vậy tức là chúng… mê tín vào cha mẹ. Nhưng ta tha thứ cho điều đó, vì chúng còn quá nhỏ để biết cách hoài nghi.

Khi bạn học lịch sử ở trường, bạn tin hết những gì sách giáo khoa viết? Không bao giờ tự hỏi: “Tài liệu này đến từ đâu? Có bị cắt xén hoặc xuyên tạc không?”

Nếu bạn chưa từng đọc thêm các tài liệu nước ngoài để đối chiếu – thì xin lỗi, bạn chỉ đang mê tín vào sách giáo khoa.

Tương tự với những cuốn sách bạn mua về đọc.

Nếu bạn đọc sách mà không đặt câu hỏi, không phản biện, không tự hỏi “Điều này có thật không?”, thì cho dù cuốn sách ấy là best-seller, bạn vẫn là một người… mê tín vào sách.

(Bạn có biết không? Có cả một ngành công nghiệp chuyên thuê người viết sách để bán kiếm tiền. Vậy bạn có chắc thứ bạn đang đọc là “chân lý”?)

Mê tín vào… khoa học

Nghe có vẻ lạ, nhưng nhiều người hiện đại mê tín vào khoa học.

Chỉ cần họ nghe cụm từ “theo nghiên cứu mới nhất”, là lập tức tin – dù không biết nghiên cứu ấy đến từ đâu, được tài trợ bởi ai, và kiểm chứng ra sao.

Họ chỉ tin mà không cần nghĩ, không cần đặt câu hỏi. Vậy, khác gì người mê tín?

Sự thật là… ai cũng từng mê tín

Tất cả chúng ta – dù thông minh đến đâu – đều từng mê tín ít nhất một lần trong đời. Bởi vì tin mà không suy xét thì dễ hơn nhiều so với nghĩ và đối chiếu.

Quan trọng không phải là bạn đã từng mê tín, mà là bạn có dám tỉnh lại hay không.